กิจกรรม Big Cleaning Day ทุเรียนภาคใต้ตอนล่างฤดูการผลิต ปี 2569

กิจกรรม Big Cleaning ทำความสะอาดครั้งใหญ่พื้นที่และอุปกรณ์ในโรงคัดบรรจุ (ล้ง) เพื่อสุขอนามัยพืชและป้องกันสารปนเปื้อน พร้อมทั้งชูเน้นย้ำ มาตรการ 4 ไม่ เพื่อควบคุมคุณภาพทุเรียนไทย โดยประกอบด้วยแนวทางหลักคือ ไม่อ่อน (ทุเรียนต้องมีความแก่เต็มที่ตามเกณฑ์มาตรฐานเปอร์เซ็นต์น้ำแห้งในเนื้อก่อนทำการตัดเก็บเกี่ยว) ไม่หนอน (ป้องกันและกำจัดศัตรูพืชไม่ให้มีแมลงหรือหนอนทำลายเนื้อทุเรียน) ไม่สวมสิทธิ์ (ห้ามนำทุเรียนจากแหล่งอื่นมาแอบอ้างสวมสิทธิ์ใช้ใบรับรองพันธุ์พืชหรือพื้นที่ GAP ของผู้อื่น) และไม่มีสีหรือสารเคมีต้องห้าม (ปลอดภัยจากสารเคมีตกค้างและไม่มีการใช้สารต้องห้ามหรือสารย้อมสีผิวทุเรียน) นอกจากนี้ ได้มีการทำ Swap Test เพื่อควบคุมความเสี่ยงจากการปนเปื้อนของ สาร BY2 ให้เป็นไปตามข้อกำหนด

กิจกรรมนี้มีความสำคัญอย่างยิ่งต่ออนาคตของทุเรียนไทย และจัดขึ้นเพื่อแสดงถึงการร่วมแรงร่วมใจกันรณรงค์และสร้างความตระหนักรู้ให้ผู้ประกอบการโรงคัดบรรจุทุกแห่ง ให้เห็นถึงความสำคัญของการรักษาความสะอาดในกระบวนการผลิต เพื่อควบคุมความเสี่ยงจากการปนเปื้อนของสาร BY2 ให้เป็นไปตามข้อกำหนดของประเทศคู่ค้า โดยตลาดส่งออกหลักยังเป็นสาธารณรัฐประชาชนจีน ซึ่งได้เพิ่มความเข้มงวดในการตรวจสอบมาตรฐานสินค้าเกษตรนำเข้าโดยเฉพาะประเด็นการปนเปื้อนของสาร BY2 ในทุเรียนผลสด ซึ่งหากปัญหานี้ไม่ได้รับการแก้ไขอย่างเร่งด่วน อาจส่งผลกระทบอย่างรุนแรงต่อการส่งออกทุเรียนของประเทศไทยในภาพรวมได้

สำหรับข้อมูลแนวโน้มสถานการณ์ทุเรียนของจังหวัดยะลา ในปี 2569 มีพื้นที่ปลูก รวม 119,451 ไร่ พื้นที่ให้ผลผลิต 90,219 ไร่ คาดการณ์ผลผลิตในปีนี้ของจังหวัดยะลา รวม 93,930 ตัน ผลผลิตทุเรียน พันธุ์หมอนทอง เริ่มเก็บเกี่ยวอย่างเป็นทางการตั้งแต่วันที่ 21 ก.ค. 2569 เป็นต้นไป และต่อเนื่องยาวนานจนถึงต้นเดือนตุลาคม และมากที่สุดใน เดือนสิงหาคมนี้ คาดว่าจะมีปริมาณผลผลิตออกสู่ตลาดสูงถึง 17,040 ตัน

นอกจากนี้ จังหวัดยะลายังมีการกำหนดมาตรการต่างๆ ที่ให้ความสำคัญกับการผลิตทุเรียนคุณภาพ เพื่อสร้างความเชื่อมั่นในตลาดต่างประเทศ และป้องกันปัญหาทุเรียนอ่อน ด้อยคุณภาพออกสู่ตลาด มีการจัดตั้งคณะทำงานชุดปฏิบัติการเฉพาะกิจป้องกันและแก้ไขปัญหาทุเรียนด้อยคุณภาพ ออกสู่ตลาด และมีประกาศมาตรการต่างๆ ที่เข้มงวด เช่น กำหนดประกาศวันเก็บเกี่ยวทุเรียน มาตรการดำเนินคดีแก่ผู้จำหน่ายทุเรียนด้อยคุณภาพ (ทุเรียนอ่อน) มีมาตรการตรวจก่อนตัด และการขึ้นทะเบียนนักคัด นักตัดทุเรียน การทำเครื่องหมายผลทุเรียนด้อยคุณภาพ (ทุเรียนอ่อน)

ในวันนี้ อนาคตและชื่อเสียงของทุเรียนไทยกำลังเผชิญกับความท้าทายครั้งสำคัญ นั่นคือ ปัญหาการปนเปื้อนของสาร Basic Yellow 2 หรือ BY2 ซึ่งเป็นไปตามข้อกำหนดของประเทศคู่ค้า กรมวิชาการเกษตรได้บูรณาการความร่วมมือกับหน่วยงานในจังหวัดยะลา ซึ่งมีโรงคัดบรรจุขึ้นทะเบียนจำนวน 15 โรงคัดบรรจุ จัดกิจกรรม Big Cleaning และ Set Zero ในวันนี้ เพื่อผลักดันให้โรงคัดบรรจุปฏิบัติตาม มาตรการ 4 ไม่ ได้แก่ “ไม่อ่อน, ไม่หนอน, ไม่สวมสิทธิ์ GAP, และไม่มีสีหรือสารต้องห้าม” เพื่อตัดความเสี่ยงของการปนเปื้อนสาร BY2 ตั้งแต่ต้นทาง พร้อมทั้งส่งสัญญาณที่ชัดเจนไปยังประเทศคู่ค้าว่า ทุเรียนไทยมีคุณภาพ ความปลอดภัย และได้มาตรฐานสูงสุด